Onderzoek naar Zorgcowboys wint Stuiveling Open Data Award 2019!

Pointer, Reporter Radio (beide KRO-NCRV) en Follow the Money ontvingen vandaag de Stuiveling Open Data Award (SODA) en €20.000 voor hun onderzoek naar zorgcowboys. Wilma Haan, directeur van Open State Foundation en winnaar van SODA2018, overhandigde de award tijdens het evenement Mindlab – Beyond Media in de LocHal in Tilburg.

v.l.n.r. Wilma Haan (winnaar SODA2018) en de winnaars van SODA2019, Eelke van Ark (Reporter Radio), Jerry Vermanen (Pointer) en Jolien van Vliet (Reporter Radio).

Onderzoek naar Zorgcowboys

De jury is onder de indruk van het goed uitgewerkte verhaal, dat maatschappelijk zeer relevant is en veel heeft losgemaakt. Het onderzoek naar zorgcowboys legt mogelijke fraude door zorgondernemers bloot, met behulp van open data. Dankzij dit onderzoek en de onthullingen die daaruit volgden hebben gemeenten intern onderzoek gedaan en stappen gezet om het teveel gedeclareerde zorggeld terug te halen.

Van open data naar waardevolle informatie

De jury prijst het onderzoek naar zorgcowboys vanwege de mooie combinatie tussen open data, eigen data, onderzoek en visualisatie, die zijn weerslag vindt in innovatieve journalistieke producties. De inzenders zijn er daarmee in geslaagd om van open data waardevolle informatie te maken en dit op een aantrekkelijke manier toegankelijk te maken voor een groter publiek.

Nieuwe dynamiek

De jury koos het onderzoek als winnaar vanwege de gebruikte methodiek, die zorgt voor impact. Het zorgt voor een nieuwe dynamiek in het maatschappelijk debat. De jury beloont deze nieuwe dynamiek, en deelt daarmee niet meteen alle conclusies. Het onderzoek biedt hier ook ruimte toe. Arno Visser, president van de Algemene Rekenkamer en juryvoorzitter, geeft aan: “De gebruikte data is open, de werkwijze is transparant en navolgbaar en biedt ruimte voor discussie en andere interpretatie. Cruciaal voor een goed maatschappelijk debat.”

Bijzondere vermelding

Verkaufsbücher, een overzicht van ruim 7000 gedwongen transacties van onroerend goed uit de Tweede Wereldoorlog. Het Nationaal Archief en Publieke Dienstverlening op de Kaart (PDOK) kregen een bijzondere vermelding voor wat de jury omschrijft als “een prachtig, poëtisch eerbetoon”.

Datamakelaars

De jury koos de winnaar uit 21 inzendingen. De inzenders zijn allemaal inventieve en creatieve ‘datamakelaars’. Intermediairs tussen de ruwe data die de overheid beschikbaar stelt, en de waardevolle toepassingen die zij weten te maken. Juryvoorzitter Arno Visser, president van de Algemene Rekenkamer: “De winnaars en finalisten van SODA tonen de kern van open data: onthullen wat bijzonder is, onthullen wat gezien moet worden.”

Jury

De jury van de SODA2019 bestond naast voorzitter Arno Visser uit Marianne Linde (gemeente Tilburg), Marleen Stikker (Waag Society), Michiel Leenaars (Internet Society Nederland), Ramona de Jong (De Consumentenbond, winnaar SODA2017) en Wilma Haan (Open State Foundation, winnaar SODA2018). In het juryrapport lees je meer over de totstandkoming van het juryoordeel.

SODA

De SODA is vernoemd naar de vorige president van de Algemene Rekenkamer Saskia J. Stuiveling. Saskia was groot pleitbezorger van het actief beschikbaar stellen van open data. Bij haar vertrek als president van de Algemene Rekenkamer werd de award in haar ere ingesteld door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in 2015. De award onderstreept het belang van het gebruik van open data vanwege de economische, maatschappelijke en democratische waarde.